براي تدوين برنامه استراتژيك شبكه تحقيقات طب سنتي و مكمل كه مسئوليت آن بر عهده مؤسسه مطالعات تاريخ پزشكي ، طب اسلامي و مكمل قرار گرفته ‌مراحل زير انجام گرديده است:

  1- برنامه ريزي براي برنامه ريزي استراتژيك از طريق:

  الف- جلسه مشترك با نماينده محترم معاونت تحقيقات و فناوري

  ب- مشاوره با متخصصين مديريت و برنامه ريزي استراتژيك

  2- ارزيابي محيط داخلي و خارجي شبكه تحقيقات، از طريق:

  الف- تهيه چارچوب ارزيابي

  ب- تهيه فهرست ذينفعان اصلي

  ج- نظر سنجي كتبي يا حضوري از ذينفعان

  د- گردآوري و ارزيابي مستندات و شواهد مكتوب

  3- تدوين رسالت ، دورنما، ارزش ها و اهداف كلي شبكه، از طريق:

  الف- تهيه پيش نويس آنها توسط گروه اصلي برنامه ريز

  ب- نهايي كردن آنها در جلسه حضوري با ذينفعان كليدي

  4- شناسايي مشكلات استراتژيك

  5- تعيين اهداف ( objectives ) و مقاصد (Targets) شبكه

  6- تدوين استراتژيها

  7- انتخاب شاخص هاي سنجش و پايش عملكرد (Performance) شبكه مراحل 7-4 از طريق :

  الف- تهيه پيش نويس به كمك مشاور

  ب- نهايي كردن آنها در يك كارگاه با حضور ذيفعان كليدي

  8- ارسال برنامه استراتژيك نهاي براي ذينفعان و مجريان بخش هاي مختلف برنامه و دريافت نظرات و تدوين برنامه اجرايي

  برنامه استراتژيك شبكه تحـقيـقات طب سنتي ايران 

  1) طب يا پزشكي بنا به تعريف ابوبكر ربيع پيشه اي بود كه تندرستي آدميان را نگهدارد و چون رفته بود باز آرد از روي علم و عمل و مترادف انگليسي آن Medicine مي باشد.

  2) سنت: كلمه اي تازي به معناي انتقال شفاهي، آموزش شفاهي، عادات ورسوم و فرهنگ از سلف به خلف، از پدر به پسر مي باشد و مترادف انگليسي آن Tradition مي باشد.

  3) طب سنتيTraditional Medicine بنا بر تعريف سازمان جهاني بهداشت: اقدامات بهداشتي گوناگون، رويكردها، اطلاعات و باورهايي كه گياهان،‌حيوانات و يا مواد معدني را داراي خواص دارويي دانسته، درمانهاي روحي، تكنيكهاي دستي و ورزشها را به تنهايي و يا به صورت تركيبي براي حفظ سلامتي و همچنين درمان و تشخيص و پيشگيري از بيماريها بكار مي برند. انواع مختلفي از طب سنتي مانند
طب سنتي چين ، آيوروداي هند و طب يوناني وجود دارد.

  4) طب سنتي ايران (Traditional Iranian Medicine) : طبي است كه از مسير گذشتگان به ما رسيده و مبتني بر شناخت اخلاط، تبايع،نبضها،گياهان دارويي و ... مي باشد.

  5) استراتژي: يك برنامه واحد و همه جانبه و تلفيقي است كه محاسن و نقاط ضعف اصلي سازمان را با تهديدها و فرصت هاي موجود در نظر گرفته و به نحوي طراحي مي شود كه با اجراي صحيح آن از جهت دستيابي به اهداف اصلي سازمان اطمينان حاصل شود. برنامه استراتژيك فرآيندي است كه بدون همكاري مؤثر و حمايت مديران ومجريان سازمان قابل اجراء‌نخواهد بود.

  6) شبكه تحقيقات: ارتباط سازمان يافته با پيش فرضهاي ثابت در زمينه تخصصي مشخص كه واحدهاي پژوهشي و فناوري داراي ماموريت همراستا ميتوانند در اين مجموعه گردهم آيند.

  ارتباط سازمان يافته مراكز تحقيقات طب سنتي ايران در راستاي احياي
طب سنتي با بهره گيري از شاخه هاي مختلف آن بر مبناي آموزش، تحقيق و خدمت دهي مناسب براي تأمين و ارتقاء سلامت جامعه.

  o استاندارد سازي واژه ها و روشهاي تشخيصي- پيشگيري و درماني طب سنتي ايران

  o تعيين اولويت هاي تحقيقاتي و آموزشي طب سنتي ايران و هدفمند نمودن تحقيقات مربوطه جهت جلوگيري از اتلاف منابع

  o ايجاد هماهنگي بين مراكز تحقيقاتي و آموزش طب سنتي ايران در كشور

  o برقراري و گسترش ارتباطات بين مراكز تحقيقاتي و آموزشي طب سنتي ايران و ساير مراكز طب سنتي خارج كشور

  o انجام تحقيقات استاندارد در زمينه طب سنتي ايران

  o توليد مواد علمي مانند كتاب و CD جهت آموزش و گسترش فرهنگ طب سنتي متناسب با گروه هاي هدف مانند پزشكان و آحاد جامعه

  o برگزاري دوره هاي آموزش طب سنتي

  1- ارتباط تعريف شده و نظام مند بين واحدهاي پژوهشي طب سنتي ايران در كشور

  2- توسعه پژوهشهاي گروهي و شبكه اي

  3- برقراري تعامل بين متخصصين فعال و ايجاد گروه هاي تخصصي در زمينه طب سنتي ايران

  4- ايجاد بستر مناسب براي ارائه خدمات علمي- فنآوري به متقاضيان

  5- استفاده بهينه واحدهاي علمي و فنآوري از ظرفيت و توانمنديهاي تخصصي يكديگر

  6- تعيين اولويتهاي تحقيقاتي شبكه و تعريف پروژه هاي مشترك در زمينه اين اولويتها

 تحليل و ارزيابي شبكه تحقيقات طب سنتي ايران 
نقاط قوت:

  - وجود مراكز تحقيقات طب سنتي در كشور

  - وجود منابع علمي طب سنتي ايران

  - همكاري اساتيد مجرب و متعهد و علاقه مند با شبكه

  - تمايل اعضاء به بكارگيري فن آوريهاي نوين اطلاعاتي و ارتباطي

  - تمايل وافر مديريتي به برنامه ريزي و اجراي فعاليتها

  - روحيه كار گروهي

  - تسلط اساتيد به زبانهاي خارجي مانند انگليسي- عربي

  - تأكيد اعضاء و اساتيد بر رعايت اصول ومباني اخلاق اسلامي- ملي در انجام پژوهش

  - وجود قبائل و عشاير با تجربيات سنتي چندين هزارساله

  - عدم ارتباط مؤثر بين مراكز تحقيقاتي طب سنتي ايران

  - عدم آشنايي كافي از نحوه بكارگيري فن آوريهاي نوين در جهت گسترش تحقيق طب سنتي ايران

  - عدم وجود زير ساختهاي لازم جهت گسترش فن آوري اطلاعات

  - كمبود كارشناسان پژوهشي در امر اجراي پژوهش در طب سنتي ايران

  - عدم مستند سازي برخي از فرآيندها

  - عدم همكاري تمام وقت اساتيد و مديران

  - نامشخص بودن وضعيت استخدامي اساتيد طب سنتي ايران

  - عدم سازماندهي اساتيد و دست اندركاران طب سنتي ايران

  - عدم وجود روحيه همكاري و انجام كارها صرفا" بصورت فردي

  - وجود تعداد معدود اساتيد دانشگاهي آشنا به طب سنتي ايران

  - مخالفت سيستم پزشكي جديد و عدم همكاري كافي

  - حمايت رياست محترم جمهور و وزارت متبوع

  - حمايت سازمان جهاني بهداشت از برنامه هاي ويژه طب سنتي در كشورهاي عضو

  - وجود نيروهاي صاحب نظر و با تجربه متخصص در طب سنتي ايران

  - فرهنگ جامعه و گرايش آحاد مردم به كاربرد طب سنتي ايران

  - منابع علمي موجود در كتابخانه ها و مراكز علمي

  - باورهاي مثبت ملي- مذهبي در كاربرد طب سنتي ايران

  - سابقه تاريخي ايران در زمينه طب سنتي

  - دسترسي آسان و فراهم بودن مواد و روشهاي مورد نياز طب سنتي ايران در كشور

  - عدم نياز به تكنولوژيهاي خيلي پيشرفته كه در كشور موجود نمي باشد.

  - تمايل وافر رسانه هاي عمومي جهت اطلاع رساني موضوعات مرتبط

  - وجود تجربه قبلي از بكارگيري طب سنتي در ساير كشورها مثل چين و هند و ...

  - عدم ارتباط كافي بين افراد صاحب نظر و با تجربه در طب سنتي ايران با مراكز تحقيقاتي

  - عدم دسترسي به منابع اطلاعاتي مورد نياز

  - عدم وجود بانك اطلاعاتي از افراد صاحب نظر و متخصص در طب سنتي ايران

  - ناكافي بودن ميزان بودجه تحقيقاتي

  - نبود سازمانهاي حمايتي

  - مديريت ضعيف اطلاعاتي

  - عدم ارتباط با مراكز تحقيقاتي طب سنتي خارج از كشور

  - عدم شناخت و توجه كافي دانشگاهيان و فارغ التحصيلان طب كلاسيك به طب سنتي

  - عدم توجه به تبليغات مناسب

  - عدم كفايت قوانين و مقررات حمايتي از طب سنتي ايران

  - بكارگيري ابزاري و سودجويانه افراد غير حرفه اي از طب سنتي ايران

  - مشكلات ورود بذر گياهان دارويي

  - نبود فرهنگ لغات طب سنتي ايران 

 استراتژيهاي راهبردي شبكه تحقيقات طب سنتي ايران

  1- تدوين لغتنامه طب سنتي ايران

  2- استاندارد سازي و يكسان سازي اطلاعات طب سنتي ايران

  3- برگزاري دوره هاي اموزشي طب سنتي ايران بر اساس اولويت ذيل :

  أ‌) اعضاء شبكه تحقيقات طب سنتي ايران

  ب‌) اعضاء هيئت علمي و غير هيئت علمي علاقه مند در دانشگاهها

  ت‌) پزشكان و كارشناساني كه طب سنتي را به مردم ارائه مي دهند

  ث‌) دوره هاي آموزشي طب سنتي زبان انگليسي در ساير كشورها

  4- برگزاري سمينارهاي كوتاه مدت در زمينه طب سنتي ايران

  5- مبادله استاد و دانشجو بين مراكز تحقيقات طب سنتي داخل و خارج كشور

  6- راه اندازي website شبكه تحقيقات طب سنتي ايران با مشخصات ذيل :

  أ‌) امكان آموزش از راه دور (آموزش مجازي)‌

  ب‌) پاسخ به سئوالات (FAQ) بصورت online و offline (به زبان فارسي و انگليسي)‌

  7- تدوين و تعيين اولويت هاي تحقيقاتي طب سنتي ايران

  8- انجام تحقيقات مشترك بين مراكز تحقيقات طب سنتي داخل و خارج از كشور

  9- تأسيس داروخانه استاندارد و فعال گياهان دارويي

  10- ارتباط با مراكز صنعتي توليد گياهان دارويي

  11- اطلاع رساني به جامعه از طريق وب سايت، سمينارها، مصاحبه هاي راديوتلويزيوني و روزنامه ها

  12- تهيه و تدوين مواد علمي(مانند كتاب، CD و پمفلت) ‌براي دسترسي پزشكان و افراد عام جامعه

  13 - بررسي و امكان يابي جذب منابع مالي جهت انجام كارهاي تحقيقاتي در زمينه طب سنتي ايران